GRAFISCH ONTWERP - OVER DE ESSENTIE VAN VISUELE COMMUNICATIE

Paul Lettany is hoofd van de afstudeerrichting grafisch ontwerp en docent zeefdruk. Aan hem dus de vraag wat grafisch ontwerp inhoudt, zowel op het gebied van kennis als van competenties.

PL: Grafisch ontwerp situeert zich binnen de toegepaste kunstrichtingen, dit betekent dat je altijd in opdracht van iemand gaat werken. Wat natuurlijk niet wil zeggen dat die grenzen niet steeds verlegd worden. Binnen de opleiding grafisch gntwerp aan Sint Lucas Antwerpen hebben we drie instroomgebieden: reclamevormgeving, grafische en illustratieve vormgeving. Illustratieve vormgeving situeert zich op de grens van de toegepaste met de vrije of autonome kunsten omdat vaak dezelfde ingesteldheid en dezelfde media (zoals zeefdrukken of schilderen) van belang zijn. Ik merk wel dat het vak grafisch ontwerp, in zijn totaliteit, steeds complexer wordt. Het betreft nu niet louter meer het pure vormgeven, maar het ontwerpen en dit impliceert dat je over de dingen nadenkt, dat je op zoek gaat naar hoe en waarom iets functioneert of uitzoekt hoe iets beter kan functioneren. Vanuit deze attitude proberen we dan in alle drie de richtingen ons eigen medium in vraag te stellen. Hoe kunnen we daar grensverleggend in zijn, een stap verdergaan? Een illustrator diende in theorie vroeger enkel een illustratie te maken, maar nu moet die ook zijn eigen vormgeving verzorgen, inzicht hebben in de manier waarop een tekst vorm krijgt en nadenken over de functie van het boek waarvoor hij een bijdrage levert. Mogelijk wordt hem gevraagd om zijn eigen teksten te schrijven, dus ook zaken zoals copyright, redactie van teksten… zullen meer aan bod komen.

Waarom wordt er een opdeling gemaakt tussen deze drie verschillende richtingen?

PL: Er zijn duidelijke verschillen, de initiële vraagstelling wordt anders geformuleerd, als reclamevormgever ga je anders om met een opdracht, je dient een ander doel dan een grafisch vormgever. Wij proberen in onze opleidingen om zowel die verschillen scherp te stellen als om de overlappingen te duiden. Er is echt wel een behoefte om multidisciplinair te gaan werken, juist omdat die cross-overs zo representatief zijn in het professionele veld. Daarom laten we in het masterjaar iedereen samenkomen in een master grafisch ontwerp.

Wat wordt er van een student verwacht wanneer hij of zij zich inschrijft om grafisch ontwerp te studeren?

PL: Je moet er heel veel zin in hebben, je moet heel gemotiveerd zijn. Het is een job waar je van ’s morgens tot ’s avonds mee bezig bent. Je loopt op straat en ziet dingen die je kunnen inspireren. Je gaat boeken lezen, je ziet theaterstukken, films en performances. Je interesse voor dat culturele veld is belangrijk. Wie kunst wil gaan studeren, inclusief grafisch ontwerp, kan best een ruime interesse hebben voor het hele culturele veld, zowel muziek, theater, film, dans als beeldende kunsten... Een meer dan gewone interesse voor één of meer disciplines moet als natuurlijk overkomen, je bent steeds op zoek naar ideeën, naar vormen en concepten.

Het is een academische opleiding, dus gaat het niet enkel over vaardigheden. Wat is het belang van het theoretische gedeelte?

PL: De algemeen vormende vakken hebben heel veel te maken met het ruime kader. Ze leren je mee om na te denken over inhoud, over hoe je functioneert, wat je referentiekader is en hoe je dat voortdurend scherper wil stellen en tegelijkertijd uitbreiden. Kennis van de geschiedenis van de kunst en van je eigen discipline is daarvoor van uiterst groot belang, net zoals een inzicht in filosofische denkpatronen.

Over welke technische kennis dien je bij voorkeur te beschikken? Leer je binnen de opleiding werken met bepaalde softwareprogramma’s?

PL: Juist omdat de opleiding steeds complexer wordt, zijn er altijd meer dingen die we binnen grafisch ontwerp moeten aanleren. We reiken die ook aan, maar het is wel de bedoeling dat de studenten door zelfstudie, door gebruik te maken van softwarehandleidingen, zich daar zelf verder in verdiepen. In Ba1 bieden we vooral printgerichte mediaprogramma’s aan, zoals Indesign, Photoshop en Illustrator. In het tweede jaar gaan we dan meer op onlinemedia inzetten met Html, Webdesign, bewegend beeld, motion graphics, Nodebox als onderzoeksplatform. In het derde jaar kunnen studenten hun kennis nog verdiepen door een systeem van extra-ateliers.

Hoe zit het met je kansen op de arbeidsmarkt, eenmaal afgestudeerd?

PL: Afgestudeerden reclamevormgeving komen vaak in reclamebureaus terecht, in een creatief team, als copyrighter in samenwerking met een art director. Studenten uit de grafische vormgeving opteren natuurlijk eerder voor een grafisch bureau of willen zelfstandig zo’n bureau oprichten. Illustratieve vormgevers zien wij meestal freelance werken voor verschillende opdrachtgevers, dat kunnen uitgeverijen zijn, maar dikwijls ook culturele centra of musea. Het netwerk dat je uitbouwt, is een van je belangrijkste troeven en daar begin je mee tijdens je studies.


...
Grafisch Ontwerp

Bacheloropleiding grafisch ontwerp | masteropleiding grafisch ontwerp

Atelier grafische vormgeving | Atelier illustratieve vormgeving | Atelier reclamevormgeving

Terug naar overzicht studiegids