4 december 2008

Kunst van het onzichtbare - Tekeningen en betekenis van nanostructuren
Promotor Prof. Staf Van Tendeloo (UA, dept. Fysica), copromotor Werner Van dermeersch (Sint Lucas)

Doctoraat in de kunsten gerealiseerd met de steun van een BOF-project tussen de Universiteit Antwerpen en Sint Lucas Antwerpen. Uitgegeven door MER. Paper Kunsthalle vzw.

Voor heel wat mensen zijn ‘kunst' en ‘wetenschap' twee tegenpolen. Met dit doctoraatswerk wil ik aantonen dat deze complementair zijn en dat de fascinerende wereld van atomen, zowel de wetenschapper als de kunstenaar kan boeien. Een merkwaardige ontdekking is dat er congruenties zijn tussen de beelden (schilderijen, tekeningen en grafisch werk) die ik zelf creëer en de beelden die wetenschapslui bestuderen onder de elektronenmicroscoop. Mijn puntstructuren doen opvallend veel denken aan diffractiepatronen van kristallijn materialen. Mijn kleurinterpretaties van zwart-witopnames maken het geheel nog fascinerender. Daarom is het een uitdaging om dit onderzoeksproces op nanoschaal te kunnen voeren, zowel vanuit een wetenschappelijk als vanuit een artistiek standpunt. In deze parallelle beelden spelen symmetrie, harmonie en periodiciteit een belangrijke rol. De toevallige gelijkenissen met de wetenschappelijke opnames van de EMAT-onderzoeksgroep (Elektronenmicroscopie voor MATeriaalonderzoek), zullen het hoofddeel uitmaken van dit doctoraatswerk.

De gedachte dat een artistieke praktijk een helder geformuleerde probleemstelling voorafgaat, strookt doorgaans niet met de manier waarop kunstenaars het creatieve proces ervaren. Mijn artistiek proces verloopt meer op een grillige wijze, waarbij mijn denken en doen zich parallel en in symbiose met elkaar ontwikkelen. De ideeën en intenties van de kunstenaar (zijn voornaamste motieven en bekommernissen), ontstaan en ontwikkelen zich en ‘cours de route'. Al verloopt dit artistieke parcours niet helemaal volgens dezelfde regels als het wetenschappelijk onderzoek, neemt dit niet weg dat het in even grote mate gedisciplineerd, consistent en controleerbaar kan zijn. Juist daardoor is het artistieke proces structureerbaar als een onderzoeksproces.

Zo gesteld, lijkt mij het probleem ‘onderzoek in de kunst' vooral een kwestie te zijn om de aangepaste methode te ontwikkelen. Dit wil ik realiseren door zelf verslag uit te brengen van het artistieke proces aan de hand van een visuele argumentatie en presentatie.

Links:
website doctoraat Dirk Vander Eecken
website EMAT
Kunst van het onzichtbare in KMSKA
Galerie William Wauters